Opublikowano

Jak pisać CV

Pierwszy kontakt z potencjalnym pracodawcą sprowadza się do przesłania mu dokumentów aplikacyjnych. Sposób, w jaki się w nich zaprezentujesz, zadecyduje o tym, czy akurat Ty zostaniesz zaproszony na rozmowę kwalifikacyjną. Bardzo łatwo jest odpaść już przy składaniu potrzebnych dokumentów. Jeżeli nie chcesz, by na tym zakończyła się Twoja przygoda z interesującą Cię firmą, musisz poznać sztukę pisania życiorysu zawodowego. Jak wiadomo Curriculum vitae, list motywacyjny i rozmowa kwalifikacyjna to wszystko, przez co musisz przejść w walce o pracę, lecz to w głównej mierze od Ciebie zależy, jak będziesz przygotowany na poszczególne etapy zdobywania stanowiska.

Dane osobowe

Imię i nazwisko

W CV podaj tylko pierwsze imię i nazwisko, bez dodatkowych tytułów. Nie używaj skrótów, gdyż nie ma ścisłych reguł skracania imion, a drobiazgowe zasady okazują się dość skomplikowane. W przypadku gdy imię nie określa płci kandydata (np. Sasha), należy wstawić przed imieniem pan lub pani.

Zdjęcie w CV

Umieszczenie fotografii nie jest konieczne. Dodajesz ją obowiązkowo wtedy, gdy pracodawca wyraził taką prośbę lub wymaga tego specyfika zawodu. Jeżeli będzie ono dołączone luźno, najlepiej je podpisać. W przypadku gdy zdjęcie nie jest wykonane w zakładzie fotograficznym, odpuść sobie jego zamieszczenie – widok Ciebie na tle szafy lub pejzaż ogrodu będą świadczyć o tym, iż nie przykładasz się odpowiednio do powierzonych Ci zadań. Najlepsze wymiary fotografii to 5×4 cm, przedstawiające osobę w taki sposób, aby ukazywały głowę ustawioną w pozycji lewego półprofilu z widocznym lewym uchem, z zachowaniem równomiernego oświetlenia twarzy, bez nakrycia głowy i bez okularów z ciemnymi szkłami. Należy unikać kserowania, gdyż powoduje to zniekształcenie zdjęcia oraz jego wyblaknięcie.

Adres e-mail

Twój adres e-mail świadczy o Tobie, powinien więc być formalny – bez zdrobnień, przydomków. Najlepiej posłuż się skrótami imienia oraz nazwiskiem: jan_kow@, jan.kowa@, j-kowalski@. Własny adres e-mail może także świadczyć o tym, iż jesteś zaznajomiony z podstawową obsługą komputera. Unikaj podawania swojego adresu firmowego, gdyż większość przedsiębiorstw monitoruje korespondencję swoich pracowników, a podawanie takiego adresu do celów rekrutacyjnych może także świadczyć o tym, iż jesteś skłonny do łamania polityki bezpieczeństwa firmy, w której pracujesz. Pamiętaj, iż Twój adres firmowy po rozwiązaniu umowy o pracę zostanie skasowany, a Ty stracisz możliwość korzystania z niego.

Numer telefonu

Jest to kluczowy element życiorysu zawodowego. Rzadko zdarza się, aby pracodawca wysyłał zaproszenie na rozmowę za pomocą e-maila. Jeżeli firma nie będzie mogła się z Tobą skontaktować od razu, zaproszenie na rozmowę kwalifikacyjną prawdopodobnie otrzyma ktoś inny.

Adres zamieszkania

Koniecznie podaj pełny adres zamieszkania lub adres korespondencyjny. Nie zapomnij o kodzie pocztowym oraz pełnej nazwie miasta.

Kariera wojskowa

Na szczęście, w naszym kraju już nie ma przymusowego wcielania do armii, a pracodawcy nie muszą się zastanawiać, czy wojsko zabierze im dobrze wyszkolonego pracownika. Podawanie informacji o służbie wojskowej jest wskazane w przypadku, gdy jest to aplikacja np. w administracji państwowej, lub w momencie, gdy posiadasz jakiś wysoki stopień.

Stan cywilny

Wiele osób unika podawania stanu cywilnego. Nie ma tutaj jednoznacznej opinii, czy podawać takie informacje. W przypadku kobiet może to być przeszkoda do zdobycia upragnionego stanowiska, dlatego najlepiej ograniczyć to, co może spowodować wykreślenie z listy potencjalnych pracowników.

Działy

Profil zawodowy

Profil zawodowy powinien zawierać krótką notkę o tobie, twoim doświadczeniu, cechach osobowych oraz najważniejszych umiejętnościach, które są pożądane przez przyszłego pracodawcę. Przykłady

Wykształcenie

Nie ma potrzeby umieszczania wszystkich poziomów edukacji, ponieważ Twoje wykształcenie potwierdzi najwyższy ukończony przez Ciebie poziom kształcenia. Nie wypisuj podstawówek, gdyż jest to zbędne. Informacje na temat wykształcenia należy podać w odwróconej kolejności chronologicznej – zaczynając od tego, co miało miejsce ostatnio. Trzeba podać datę rozpoczęcia i zakończenia nauki, pełną nazwę szkoły czy uczelni (bez ulicy), wydział i kierunek. Warto zaznaczyć także specjalizację, wiodące przedmioty na studiach, ewentualnie tematykę pracy dyplomowej.

Doświadczenie zawodowe

Odwrócony porządek chronologiczny obowiązuje także podczas prezentowania własnej dotychczasowej drogi zawodowej. Podaj datę rozpoczęcia i zakończenia pracy, nazwę firmy, zajmowane stanowisko, a także zakres pełnionych obowiązków. Jest to istotne, ponieważ nazwy stanowisk nie zawsze oznaczają to samo w każdej firmie. Jeżeli nie posiadasz doświadczenia zawodowego, w tym miejscu wspomnij o odbytych stażach i praktykach. Nie jest ważny prawny aspekt pracy, liczy się Twoje doświadczenie i umiejętności, jakie dzięki niej zdobyłeś.

Dotychczasowe osiągnięcia

Tutaj zamieszcza się osiągnięcia naukowe (np. publikacje, stypendia naukowe), sportowe, społeczne (np. funkcje w organizacjach studenckich i innych). Osoby będące na początku kariery zawodowej powinny napisać o jakichkolwiek ważnych doświadczeniach, które udało im się zdobyć. Warto wspomnieć np. o działalności w harcerstwie, organizacjach studenckich lub charytatywnych. Są to bardzo cenne informacje zarówno dla pracodawcy, jak i dla doradców personalnych, mogą bowiem świadczyć o zaangażowaniu w pracy zespołowej, o umiejętności samodzielnego podejmowania decyzji.

Uprawnienia i licencje

Są zawody, które wymagają specjalnych uprawnień lub licencji. To jest właściwe miejsce na ich wyszczególnienie. Nie powinno się wypisywać uprawnień, które wydają się zbędne w aplikacji na dane stanowisko. Jeżeli aktualnie czekasz na wydanie dokumentów, możesz poinformować tutaj o tym, iż np. zdałeś egzaminy, a wydanie dokumentu nastąpi w danym miesiącu.

Dodatkowe kwalifikacje

Zawrzyj tu dane na tematy takie, jak: prawo jazdy, znajomość języków obcych, umiejętność obsługi komputera, inne zdolności, np. pracy w grupie, organizowania pracy, kierowania, komunikowania się, łatwość nawiązywania kontaktów. Nawet gdy wydaje Ci się, że oferowana praca nie będzie wymagać posługiwania się językiem angielskim czy niemieckim, należy o tych umiejętnościach napisać. Trzeba podać w miarę dokładny stopień ich znajomości – w mowie i piśmie. Warto wspomnieć też o kursach odbytych za granicą oraz certyfikatach potwierdzających wymienione umiejętności.

Zainteresowania pozazawodowe

W tej części możesz napisać o swoich zainteresowaniach. Nie jest to wymagane i coraz więcej osób unika podawania takich informacji. Jeśli już musisz to zrobić, nie przesadzaj w rozległym opisie swojej pasji, po prostu wymień to, co lubisz robić w wolnych chwilach – uwzględnij około 2–4 zainteresowań.

Znajomość języków obcych

To, w jakiej formie określasz swoją znajomość języka obcego, zależy od posady, o jaką się ubiegasz. Masz tutaj do wyboru 3 opcje: znajomość języków obcych w mowie, mowie oraz piśmie albo w formie określonej przez Radę Europy, czyli potwierdzoną certyfikatem. Jeśli uważasz, iż Twoja znajomość języka obcego jest bardzo dobra, zaś wakat tego właśnie wymaga, powinieneś ubiegać się o certyfikat. Da Ci to wielką przewagę nad kandydatami, którzy luźno zdefiniowali swoje umiejętności. Dla przykładu, możemy w polu „języki obce” wpisać:

  • Hiszpański – znajomość podstawowa
  • Francuski – Znajomość komunikatywna
  • Rosyjski – Znajomość bardzo dobra
  • Język angielski: biegle(znajomość w mowie i piśmie)
  • Włoski – znajomość w stopniu podstawowym
  • 2009 – Certyfikat ukończenia lektoratu zaświadczającego sprawność językową zgodną z Europejskim Systemem Opisu Kształcenia Językowego na poziomie C1.

Referencje

Jeżeli starasz się o pracę np. w policji, pracujesz w wolnym zawodzie lub planujesz zrobić karierę jako polityk – dołączenie referencji jest nawet wskazane. W przypadku zwolnienia z powodu redukcji etatów, dołączenie takiej informacji może podkreślać, iż utrata pracy nie nastąpiła z powodu zaniedbania lub innych negatywnie odbieranych przyczyn. Osoby z małym doświadczeniem zawodowym mogą także zamieścić referencje, o ile takie posiadają, np. z odbytych praktyk, wolontariatu, staży. W innym wypadku jeżeli już musisz wspomnieć o referencjach, wystarczy notka: „Referencje dostępne na życzenie”.

Forma życiorysu

Curriculum Vitae Chronologiczne

Jest to najstarszy oraz najczęściej stosowany schemat CV. Pokazuje ścieżkę zawodową w odwróconej chronologii. Pozwala on na wyróżnienie własnej zawodowej przeszłości, nie powinien być jednak stosowany przez osoby z niewielkim doświadczeniem zawodowym.

CV Funkcjonalne

Taka forma sprawdza się idealnie dla świeżo upieczonych studentów oraz osób z przerwą w zatrudnieniu. Historia zatrudnienia jest tutaj odsunięta na dalszy plan, za to wyróżnione zostały umiejętności oraz cechy niezbędne do wykonywania odpowiedniego zawodu.

CV Europejskie

To bardzo obszerny oraz uniwersalny wzór obowiązujący w całej Unii Europejskiej. Zaleca się stosowanie tej formy w przypadku, gdy pracodawca bądź urząd pracy wymagają takiej aplikacji. Reasumując, jeżeli aplikujesz do firmy zagranicznej lub wyjeżdżasz w ciemno do pracy za granicę – warto, abyś dodatkowo utworzył taki wzór.

CV Kombinowane

Taki model życiorysu pozwala na wykorzystanie atutów formatu chronologicznego, jednocześnie kładąc nacisk na wieloletnie doświadczenie oraz posiadane umiejętności. Forma taka umożliwia powiązanie wykonywanych przez siebie zawodów z ukazaniem ich podobieństw.

Uzupełniające

O czym nie musisz informować

Nie masz powodu, aby podawać informacje niekorzystne dla siebie, wiek dzieci, stan cywilny czy egzaminy, których nie zdałeś. Na rozmowie kwalifikacyjnej zostaną jednak poruszone te tematy, warto więc zawczasu przygotować się na takie pytania. Jeżeli oferta wymaga doskonałego stanu zdrowia, pracodawca na pewno poprosi o wykazanie odpowiednich zaświadczeń. Jeżeli cierpisz na schorzenia nieutrudniające wykonywania pracy, nie poruszaj tej sprawy. Wspominanie o tym może świadczyć, iż masz z tym problemy i możesz w przyszłości spędzić kilka miesięcy na zwolnieniu lekarskim. Polskie prawo zabrania publikowania w aplikacji własnych poglądów politycznych, obywatelstwa czy wyznania.

CV w języku angielskim

Zasady pisania CV po Angielsku są praktycznie takie same jak w Polsce, lecz istnieją też pewne odstępstwa. Przykładowo, wymieniając stopień znajomości języków, nigdy nie podawaj skali liczbowej, jedynie w europejskim CV jest to unormowane. Należy podać stopień znajomości języków obcych w mowie oraz piśmie (np. beginner, intermediate, fluent, good working knowledge), najlepiej potwierdzając znajomość odpowiednim certyfikatem. Dodawanie zdjęcia w krajach takich, jak Wielka Brytania – o ile nie wymaga tego specjalizacja zawodu – czy hobby, wyznania, światopoglądu, jest zabronione (firmy obawiają się pozwów o dyskryminację). Zamiast nagłówka „Curriculum vitae” zazwyczaj podaje się nazwę stanowiska, o które się ubiega: „Application for…”. W dziale „doświadczenie zawodowe” pisze się o własnych obowiązkach wykonywanych w poprzednich firmach. Dobrze jest także zamieścić informację, czym się dana firma zajmowała. Nie należy wypisywać polskich nazw szkół, gdyż będą one niezrozumiałe dla obcokrajowców, przy nazwie należy także zamieścić kraj ukończenia danej szkoły. Poprawne formy to: Secondary School of General Education (liceum ogólnokształcące), Secondary School of Economics (liceum ekonomiczne), Secondary Technical School of Electrical (technikum elektroniczne), Technical University (politechnika), Medical University (akademia medyczna), Mechanical Technical College (technikum mechaniczne), Vocational Technical School (zasadnicza szkoła zawodowa). Często firmy posiadają własne wzory aplikacji, dlatego należy zwrócić uwagę, czy w ogłoszeniu lub na stronie firmowej nie ma wzmianki o „Application Form”.

Urlop macierzyński

Nie należy wpisywać informacji w curriculum vitae o urlopie macierzyńskim; tak samo należy unikać tematów takich, jak liczba dzieci czy stan cywilny. Pracodawca boi się, iż osoba, która zostanie przeszkolona, przejdzie od razu na urlop wychowawczy. Dlatego taki temat – o ile nie zostanie poruszony na rozmowie kwalifikacyjnej – powinien być wyjaśniony w sposób niebudzący zastrzeżeń.

Aplikacja wysłana e-mailem

Jeżeli oferta posiada numer referencyjny, należy go uwzględnić, najlepiej w tytule wiadomości.

Starszy inżynier oprogramowania JAVA – nr QWR 35456.

Jeśli w ogłoszeniu nie było takiego numeru, należy podać nazwę stanowiska oraz miejsce i datę opublikowania ogłoszenia, np.

Błędy w CV & Porady

Czasami zdarza się tak, że w ogłoszeniu prasowym pracodawca wyraźnie zaznacza prośbę o dostarczenie jedynie curriculum vitae. W każdym innym przypadku, jeżeli naprawdę zależy Ci na znalezieniu pracy, prześlij zarówno CV, jak i list motywacyjny.

Nie należy używać w życiorysie formy pierwszej osoby – specyfika tego dokumentu wymaga użycia trzeciej osoby. Posługuj się wyrażeniami w stylu „Osiągnął wzrost sprzedaży…”, „Przygotowywanie miesięcznych raportów dla firmy…”, „Zarządzanie zespołem 7 inżynierów…”. O wiele gorzej brzmi: „zarządzałem”, „osiągnąłem”, „przygotowywałem”. Używanie trzeciej osoby ma także inne znaczenie: gdy CV trafi do bazy danych firmy rekrutacyjnej, na pewno algorytm będzie przeszukiwał dokument pod względem słów kluczowych, a nie zwrotów w pierwszej osobie.

Warto skorzystać przy pisaniu aplikacji z naszego Kreatora CV. Pozwala on na zapisanie swojego życiorysu do formatów doc i PDF.

Dane, które zamieszczasz, powinny mieścić się na 1 stronie formatu A4. Jeśli ilość informacji przekracza stronę, kontynuuj na drugiej kartce, nigdy zaś nie pisz na obu stronach tej samej kartki.

Dokument powinien być przejrzysty i czytelny, najlepiej napisany na komputerze, format A4, papier biały. Nie oszczędzaj na nim, wybierz taki, by nie zwijał się przy czytaniu w rękach, przed doręczeniem najlepiej owiń go w specjalną koszulkę i nie zwijaj w rulonik ani nie gnij. To, w jakim stanie dostarczysz aplikację, może świadczyć o Tobie.

Staraj się nie robić błędów stylistycznych, interpunkcyjnych, gramatycznych, używać niezrozumiałych skrótów oraz niezbyt wyrafinowanego lub slangowego słownictwa. Jeżeli jesteś dyslektykiem, poproś kogoś o sprawdzenie pracy lub skorzystaj z edytora tekstu, który posiada odpowiednie funkcje.

Jeśli Twoja skrzynka pocztowa ma zwariowaną nazwę (w stylu Misia14 lub Paki77), lepiej odpuść sobie podawanie takiego adresu.

Wszelkie zaburzenia chronologii w historii zatrudnienia i ścieżki edukacji należy wyjaśnić w sensowny sposób, który nie będzie budził wątpliwości co do powodów jego przerwania. Najlepszym wyjściem w tej sytuacji jest wybranie układu funkcjonalnego lub kombinowanego.

Porównaj swoje predyspozycje z wymaganymi przez firmę umiejętnościami i doświadczeniem, by uniknąć niepotrzebnych wpadek, które później trudno wymazać z przyszłego CV.

Najmocniejsze atuty przemawiające za Tobą przedstaw na początku; każde podanie o pracę jest czytane przez około 30–60 sekund, dlatego Twoje atuty powinny rzucać się w oczy.

Na końcu możesz zamieścić kontakt do osób, które wystawią Ci referencje. Najlepiej mieć pewność, że dostaniesz dobrą opinię i że poprzedni pracodawca nie będzie zaskoczony, kiedy ktoś do niego zadzwoni w Twojej sprawie.

Często zdarza się, iż aplikant źle wpisuje nazwę firmy, co już na starcie skreśla jego życiorys.

Jeżeli wysyłasz résumé w formie elektronicznej, nie zapomnij o umieszczeniu w treści wiadomości lub w jej tytule takich danych, jak numer referencyjny oraz nazwa stanowiska. Analiza bazy danych w poszukiwaniu konkretnego ogłoszenia to czasami karkołomne zadanie.

Nie podawaj zbyt wielu szczegółowych informacji – nie pozwoli Ci to na wyszczególnienie tego, co ważne. Adres szkół, ulica oraz kod pocztowy są zbędne –wystarczy nazwa szkoły oraz miasto.

Nie wystarczy napisać jednego CV; każda oferta wymaga od nas poświęcenia na nią czasu, wysyłanie do wszystkich tej samej aplikacji mija się z celem. Pasują tutaj idealnie słowa Jacka Trouta: „Wyróżnij się albo zgiń”.

Na tym etapie nie ma potrzeby umieszczania załączników, kserokopii dokumentów etc., nie ma to jak na razie najmniejszego znaczenia.

Nie upiększaj – i tak wszystko wyjdzie na rozmowie kwalifikacyjnej, w szczególności jeżeli chodzi o zakres obowiązków czy zainteresowania.

To już standard, iż w wielu życiorysach nie ma podanego stopnia znajomości danego języka. Jeżeli pracodawcy na tym bardzo zależy, to na pewno znajdzie kilka curriculum vitae z wyszczególnionymi stopniami znajomości języków obcych w mowie oraz piśmie. A jedynie te osoby dostaną zaproszenie na rozmowę o pracę.